Amerika Birleşik Devletleri ordusu, İran topraklarına yönelik üçüncü gece üst üste hava saldırıları gerçekleştirdi. Bu operasyonlar, ABD Başkanı Donald Trump'ın Hürmüz Boğazı üzerinde deniz ablukası uygulanacağını ve gemilerden geçiş ücreti talep edileceğini duyurmasının ardından geldi.
Hürmüz Boğazı'nda Yeni Dönem: Abluka ve Geçiş Ücretleri
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yapılan açıklamada, gerçekleştirilen saldırıların İran güçlerinin kapasitesini zayıflatmayı ve bölgedeki ticari gemilerin güvenliğini sağlamayı hedeflediği belirtildi. Başkan Donald Trump, radyo programcısı Hugh Hewitt ile yaptığı görüşmede, İran'a karşı sert operasyonların devam edeceğini ifade etti. Trump, ABD'nin bölgede "Hürmüz Boğazı'nın koruyucusu" rolünü üstleneceğini ve geçiş yapan kargolardan %20 oranında tarife alınacağını dile getirdi.
Uluslararası Hukuk ve Ekonomi Dünyasında Endişeler
ABD Donanması liderliğindeki Ortak Deniz Bilgi Merkezi, Salı gecesi itibarıyla İran limanlarını, petrol terminallerini ve kıyı bölgelerini kapsayan deniz ablukasının uygulanmaya başlanacağını duyurdu. Yetkisiz giriş yapan gemilerin durdurulabileceği ve el konulabileceği bildirildi. Ancak, uluslararası geçiş ücretlerinin uygulanması kararı, küresel navigasyon özgürlüğü normlarıyla çeliştiği gerekçesiyle eleştiriliyor. Bu durumun ekonomik istikrarsızlığı artırmasından endişe ediliyor. Nitekim, Brent petrol fiyatları Pazartesi günü %7,8 artışla varil başına 81,92 dolara yükseldi.
İran'dan Sert Tepki: "Güvenlik Tehdit Ediliyor"
İran İslam Devrim Muhafızları Korps (IRGC), ABD'nin müdahalesinin küresel enerji arzını tehlikeye attığını savundu. IRGC sözcüsü Hossein Mohebi, Washington'ın dünya petrol ve gaz arz güvenliğini ciddi şekilde riske attığını belirterek, İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenliğini korumaya devam edeceğini vurguladı. İranlı müzakereci Mohammad Bagher Ghalibaf ise tek taraflı anlaşma döneminin sona erdiğini ifade ederek, verilen sözlerin tutulması gerektiğine dikkat çekti.
Uluslararası Denizcilik Örgütü'nün Görüşü
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), geçiş ücretlerine ilişkin önerileri takip ettiğini ancak uluslararası su yollarında zorunlu ücret alınmasına karşı net bir duruş sergilediklerini açıkladı. Örgüt, bu tür uygulamaların yasal bir dayanağı olmadığını yineledi. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da daha önce uluslararası sularda ücret alınmasının mevcut uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirtmişti.