Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, İngiltere'deki resmi ziyaretinde Oxford Üniversitesi'nde düzenlenen bir etkinlikte konuştu. Etkinlikte, Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in Türkiye'ye yönelik açıklamaları da gündeme geldi.
Fidan, Von der Leyen'in "Avrupa kıtasını tamamlamalıyız ki Rus, Türk veya Çin etkisine girmesin. Daha büyük ve jeopolitik düşünmeliyiz" şeklindeki ifadelerine ilişkin soru üzerine, bu açıklamaların talihsiz olduğunu belirtti. Gerekli iletişimin sağlandığını ve konunun halledildiğini ifade eden Fidan, "Sanıyorum hallettik, düzelttik." dedi.
AB Komisyonu Sözcülüğü ise daha önce yaptığı açıklamada, Türkiye'nin önemli bir NATO müttefiki ve AB aday ülkesi olduğunu vurgulayarak, "Türkiye, bölgede ekonomik ve siyasi açıdan tartışmasız önemli bir ortaktır." değerlendirmesinde bulunmuştu.
İsrail'in eylemleri küresel güvenliği tehdit ediyor
Bakan Fidan, son yıllardaki belirsizlik ve krizlerin küresel gerilimleri artırdığını ve uluslararası sistemi kırılma noktasına sürüklediğini söyledi. Bölgesel etkilerin küresel refahı ve istikrarı derinden sarstığını belirten Fidan, özellikle İran'ın savaşı vizyonunu sarstığını kaydetti.
Fidan, İsrail'in bölgeyi istikrarsızlaştırma girişimlerinin yerel sınırları aştığını ve küresel güvenliğe doğrudan tehdit oluşturduğunu vurguladı. İsrail'in çatışmaları derinleştiren eylemlerinin tüm bölgeye ve dolayısıyla tüm dünyaya yayıldığını belirten Fidan, bu duruma uluslararası toplumun ortak yanıt vermesi gerektiğini söyledi.
Bölgesel sorunlara bölgesel çözümler
Fidan, günümüz jeopolitik dönüşümlerinde kurumların ve ulusların eski düzenin geçerliliğini sorgulamak yerine, geleceği kimin ve hangi şartlarda şekillendireceğini düşünmesi gerektiğini ifade etti. Türkiye'nin bu belirsizlik çağında diplomatik hattı koruyabilen, gerilimi düşürebilen ve diyalog kanallarını açık tutabilen devletlerden biri olduğunu belirtti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye'nin kendine özgü bir liderlik diplomasisi geliştirdiğini kaydeden Fidan, kriz anlarında en üst düzeyde müdahale kapasitesinin büyük fark yarattığını söyledi. Erdoğan'ın birçok kez bölge içi ve dışı krizlerde anlaşmalar sonuçlandırdığını ve çözümler ürettiğini gözlemlediğini aktardı.
Hiçbir krizin coğrafi sınırlılıklarla kalmadığını belirten Fidan, ertelenen veya görmezden gelinen her anlaşmazlığın yapısal bir istikrarsızlık kaynağı ve bölgesel barışı tehdit eden bir saatli bomba gibi görülmesi gerektiğini vurguladı. Bu nedenle, bölgelerindeki kronik meseleler için kalıcı çözümler üretilmesi gerektiğini ifade etti.
Arabuluculuğa olan bağlılıklarının köklü temellere dayandığını belirten Fidan, sonuçları dayatmak yerine tarafların kendi sonuçlarına ulaşabileceği koşullar oluşturmaya çalıştıklarını söyledi. Bu yaklaşımın güven, kapsayıcılık ve sürdürülebilirlik yoluyla mümkün olduğunu ve Karadeniz Tahıl Girişimi gibi somut sonuçlar ürettiğini ekledi.
Fidan, meşruiyet krizi yaşayan kurumlarla yeni çağın karmaşık krizlerini yönetmenin jeopolitik olarak imkansız olduğunu vurguladı.
