Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in, Ukrayna'daki savaşın ele alınması amacıyla ABD Başkanı Donald Trump ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile üçlü bir zirve düzenlenmesi yönünde bir öneride bulunduğu iddia edildi. Wall Street Journal'ın konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, bu teklif Putin'in 9 Ekim'de Trump ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesi sırasında gündeme getirildi. Kasım ayı için planlanan zirve önerisinde dikkat çeken bir nokta ise Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'in katılımcılar arasında yer almaması oldu.
Kamuoyuna yansıyan bu öneri, savaşın taraflarından Ukrayna'nın dahil olmadığı bir müzakere formatına işaret ediyor. Daha önce Zelenskiy, eylül ayında Trump ve Putin ile üçlü bir görüşmeye hazır olduğunu belirtmiş ve liderlerin barışın sağlanması için bir araya gelmesi gerektiğini ifade etmişti. Ancak Moskova'nın yeni önerisinde Ukrayna liderinin yerine Çin liderinin yer alması, önceki zirve arayışlarından farklı bir katılımcı profili çiziyor.
Kremlin'in, buluşmanın Çin'in Shenzhen kentinde düzenlenecek Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Liderler Zirvesi marjında gerçekleştirilmesini teklif ettiği belirtildi. APEC liderler toplantısı takvimde 18-19 Kasım tarihlerinde yer alıyor. Rus yetkililerin bu öneriyi diplomatik kanallarla Pekin'e ilettiği ve Çin'in, Trump'ın onay vermesi durumunda bu formata itiraz etmeyeceği bildirildi. Ancak bu temaslar, üç liderin katılımıyla kesinleşmiş bir toplantı anlamına gelmiyor.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, olası bir toplantıya ilişkin görüşmelerin sürdüğünü doğrularken, buluşmanın gerçekleşip gerçekleşmeyeceği ve gündeminin ne olacağı konusunda henüz net bir bilgi olmadığını kaydetti. Haberde görüşü alınan üst düzey bir ABD'li yetkili ise Trump'ın öneriyi henüz kabul etmediğini ancak bu fikre açık olabileceğini belirtti. Bu durum, olası zirvenin yeri konusunda bir seçenek sunarken, liderlerin katılımı ve müzakere çerçevesi belirsizliğini koruyor.
Zirve önerisinin gündeme geldiği 9 Ekim tarihli telefon görüşmesinde, Washington ile Moskova arasında dizel tedariki konusunda bir anlaşmaya da varıldığı bildirildi. Trump, görüşme sonrasında yaptığı açıklamada, Rusya'nın Amerikan ve küresel piyasalara ilk etapta 300 bin tonun üzerinde, kasım ayında 500 bin ton ve devamında 1 milyon ton daha dizel sağlaması konusunda mutabakat sağlandığını duyurmuştu. ABD Başkanı, bu sevkiyatların yakıt fiyatlarını düşürmesini umduğunu ifade etmişti.
Enerji konusundaki temasların ardından Trump, 16 Ekim'de yaptırımları içeren bir kararname imzaladı. Bu kararname, eylül ayında yasalaşan Graham Yasası çerçevesindeki yeni yaptırımlar, kısıtlamalar ve ek gümrük vergileri için muafiyetler getirdi. Metinde, daha önceki başkanlık kararnamelerine dayanan Rusya yaptırımlarının bu düzenlemeden etkilenmediği belirtildi. Enerji ticaretindeki bu adımların ardından gündeme gelen zirve önerisinde, bir sonraki aşama üç başkentin toplantının gerçekleşip gerçekleşmeyeceğini ve katılım çerçevesini netleştirmesi olacak.
